1 kilogram knopgewicht voor gewone weging, geschikt gemaakt voor fijne weging collectie W

Type gewicht
Knopgewicht
Gebruik van het gewicht
Gewicht voor gewone weging, geschikt gemaakt voor fijne weging, later weer gebruikt als gewicht voor gewone weging
Gieter/fabrikant
De afgeslagen hoofdletter H is het fabrieksmerk van de Haagsche Balansen- en Gewichtenfabriek N.V. te ’s-Gravenhage
Opschriften
1 kilogram
Berekende massa
1 kilogram = 1000 gram
Gewogen massa
998,8 gram
IJkmerken
Jaarletters en de laatste twee cijfers van het jaartal
Eerste ijk
De jaarletter r van 1947-1948
Laatste ijk
Het jaartal 75 van 1975
Aantal keer geijkt
15x
Het gewicht is 15x onafgebroken geijkt
Nummer van het ijkkantoor
In het gewicht is het nummer 5 van het ijkkantoor ’s-Gravenhage afgeslagen
Bijzonderheden
De metrieke periode 1941-heden, gewichten voor gewone weging
Gedurende de periode 1941-heden werden de messing gewichten voor gewone weging vervaardigd conform de Beschikking van 09-05-1939, die op 01-01-1941 in werking trad

Opschriften 1941-heden, op de gewichten voor gewone weging
kilogram = 1000 gram of 1 kilogram
gram = gram
g (op gewichten van 50 gram en minder) = gram

De opschriften op de messing gewichten werden met kleine letters geschreven en werden niet gevolgd door een punt; dus kilogram, gram en g. Ze werden afgeslagen op de bovenzijde van het gewichtlichaam

Metrieke periode 1941-1949, gewichten voor fijne weging
Vóór 1940 werden gewichten aangeboden door apothekers, apotheekhoudende geneeskundigen, goud- en zilversmeden, juweliers, handelaars in edele metalen en handelaars in edele gesteenten aangemerkt als gewichten voor fijne weging
Dat gebeurde op grond van een circulaire d.d. 31-05-1923
Vanaf 09-05-1931 vielen daar ook gewichten van 500 gram en kleiner van veeartsen onder

Gedurende de periode 1941-1949 werden de messing gewichten voor fijne weging vervaardigd conform de Beschikking van 09-05-1939, die op
01-01-1941 in werking trad
De gewichten voor fijne weging kregen vanaf toen een speciaal model

Noodmaatregelen vanwege de materiaalschaarste door de oorlogsomstandigheden
Gedurende de periode 1941-1949 zijn er, in afwijking van de Beschikking van 09-05-1939 die in werking trad op 01-01-1941, vanwege de door oorlogsomstandigheden ontstane materiaalschaarste toch afwijkende koperen gewichten voor fijne weging toegelaten
Door koperschaarste en gebrek aan materiaal voor het vervaardigen van nieuwe beitels is dat nieuwe model voor gewichten voor fijne weging slecht van de grond gekomen
Tevens werden als gevolg van de oorlogsomstandigheden een aantal noodmaatregelen getroffen

06-01-1941
Messing gewichten voor gewone weging mochten door het aanbrengen van een esculaapteken achter de benaming geschikt gemaakt worden als gewichten voor fijne weging, ze mochten ook gevernist worden
Het voor fijne weging geschikt maken betekende dat die gewichten nauwkeuriger gejusteerd werden
Bij circulaire van 21-02-1949 is deze toestemming per 01-03-1949 ingetrokken

Het getoonde en beschreven gewicht is als gewicht voor gewone weging door de afslag van een esculaapteken geschikt gemaakt voor fijne weging

15-01-1941
De gewichten voor gewone weging die voor fijne weging geschikt gemaakt waren moesten bij ijk en herijk extra worden gemerkt door het goedkeuringsmerk met de onderzijde van het merk 90° naar links gedraaid af te slaan

Het getoonde en beschreven gewicht is bij de ijk extra gemerkt door het goedkeuringsmerk, de jaarletter r van 1947-1948, met de onderzijde van het merk 90° naar links gedraaid af te slaan

15-08-1946
Kruideniers e.d. boden, in verband met materiaalschaarste, gewichten met een esculaapteken en een 90° gedraaid goedkeuringsmerk aan voor gewone weging
Dit werd toegestaan, echter het esculaapteken moest dan met een goedkeuringsmerk overgestempeld worden en het gewicht moest verder op normale wijze gestempeld worden
Met ingang van 01-01-1970 werd dit niet meer toegestaan

Het getoonde en beschreven gewicht voor gewone weging is, nadat het was gemerkt met een esculaapteken en als gewicht voor fijne weging met de 90° naar links gedraaide jaarletter r van 1947-1948 was geijkt, verder aangeboden en geijkt als gewicht voor gewone weging
De volgende goedkeuringsmerken, vanaf de jaarletter S van 1949-1950, zijn dan ook op normale wijze gestempeld, dat wil zeggen dat de goedkeuringsmerken niet 90° naar links gedraaid zijn afgeslagen
Tevens is het esculaapteken met de jaarletter S van 1949-1950 overgestempeld
Inventarisnummer
n.v.t. / Collectie W
Foto's
Webmuseum goudenzilverweging.nl