Andere objecten

16 pond / Zeeuwse Dormant uit 1612 collectie DNB
600 guldens van 20 stuiver met de zak collectie W
300 Friese florijnen van 28 stuiver particuliere collectie
1000 ruiterschellingen van 5 1/2 stuiver particuliere collectie
70 gouden dukaten collectie DNB
8 zilveren rijders collectie DNB
50 mark krukgewicht collectie DNB
50 mark krukgewicht collectie W
8 mark krukgewicht collectie W
6 mark krukgewicht collectie W
4 mark krukgewicht uit Utrecht collectie W
4 mark krukgewicht collectie W
2 mark krukgewicht collectie W
1 mark krukgewicht collectie W
1/4 mark krukgewicht collectie W
1 Keuls Trooise mark krukgewicht collectie W
1/2 Keuls Trooise mark krukgewicht collectie W
1 mark blokgewicht collectie W
2 Gents ons blokgewicht met vuurslag collectie W
2 denier particuliere collectie
1/8 pond Leeuwarden of 1/8 Troois pond collectie W
1 Troois pond sluitgewicht S.G. Nagel collectie W
16 Troois lood sluitgewicht P.J. le Cointe collectie W
8 Troois lood sluitgewicht J. l’Admiral collectie W
½ kati krukgewicht / slaper van de stad Batavia collectie W
2 engels vervaardigd door Abraham Groengraft collectie W
Bijzonder gewicht van 4 engels vervaardigd door Jacob l’Admiral collectie W
4 engels vervaardigd door Jacob l’Admiral collectie W
4 engels vervaardigd door Jacob l’Admiral collectie W
3 engels vervaardigd door Jacob l’Admiral collectie W
2 engels vervaardigd door Jacob l’Admiral collectie W
4 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
3 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
3 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
2 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
1 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
1/2 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
1/2 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
1/2 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
1/4 engels vervaardigd door Pieter Jacob le Cointe collectie W
4 engels vervaardigd door Stephanus Gerardus Nagel collectie W
3 engels vervaardigd door Stephanus Gerardus Nagel collectie W
3 engels vervaardigd door Stephanus Gerardus Nagel collectie W
2 engels vervaardigd door Stephanus Gerardus Nagel collectie W
1 engels vervaardigd door Stephanus Gerardus Nagel collectie W
1/2 engels vervaardigd door Stephanus Gerardus Nagel collectie W
4 engels vervaardigd door Theodorus Antonius Nagel collectie W
3 engels vervaardigd door Theodorus Antonius Nagel collectie W
2 engels vervaardigd door Theodorus Antonius Nagel collectie W
1/2 engels vervaardigd door Theodorus Antonius Nagel collectie W
3 engels vervaardigd door Gerrit Mathijsz Man collectie W
2 engels met het opschrift 2 ENG / Franse of Trooise lelie collectie W
1 engels met het opschrift 1 EN / Franse of Trooise lelie collectie W
10, 9, 8, 7, 5, 4 en 3 engels vervaardigd en geijkt door F.J. de Batist collectie W
3, 2 en 1 engels vervaardigd en geijkt door Jacques Delmotte collectie W
5 engels geijkt door Wolschot collectie W
5 engels vervaardigd door Jacobus Franciscus Wolschot collectie W
3 engels met drie Franse of Trooise lelies collectie W
1 Troois lood met cijfer I en één Franse of Trooise lelie collectie W
3 engels met drie Franse of Trooise lelies collectie W
5 engels vervaardigd door Laurens Constant particuliere collectie
3 engels vervaardigd door Paulus Dorsman particuliere collectie
5 aas afkomstig uit Luik collectie W
Spanen doosje met Hollands Trooise azen uit de Noordelijke Nederlanden collectie W

16 pond / Zeeuwse Dormant uit 1612 collectie DNB

Type gewicht
Sluitgewicht
Gebruik van het gewicht
Standaard van 16 Troois pond van de Staten van Zeeland dat in de Rekenkamer van Zeeland werd bewaard
Gieter/fabrikant
De drie morenkoppen; het merk van de Neurenbergse koper- of geelgieter Georg Weinmann, die in 1566 meester werd en vermoedelijk op 18-02-1604 is gestorven
Opschriften
16 Het cijfer 16 staat voor 16 Troois pond
Berekende massa
16 pond = 16 x 492,167720000 = 7874,683520000 gram
Gewogen massa
7870,5 gram, exclusief het ontbrekende sluitertje van 1,9 gram
7870,5 + 1,9 = 7872,4 gram, inclusief het ontbrekende sluitertje van 1,9 gram
IJkmerken
De laatste twee cijfers van een jaartal
De Franse of Trooise lelie, die geeft aan dat we te maken hebben met een Troois gewicht voor goud- en zilverweging
Het Generaliteitswapen (de naar links gerichte staande, gekroonde Statenleeuw met zwaard en pijlenbundel) in een rond stempelveld
Wellicht is dat Generaliteitswapen in een rond stempelveld een merk als teken dat de Zeeuwse Dormant in 1612 werd gejusteerd naar de Oude (Hollandse) Dormant uit 1554
Eerste ijk
89 Dat staat voor het jaartal 1589
Laatste ijk
89 Dat staat voor het jaartal 1589
Aantal keer geijkt
1 x
IJkmeester
Lenaert van de(r) Gheere (III) hij was vanaf 1586 tot vóór 1598 de eerste ijk- en justeermeester-generaal van het Troois gewicht over het gehele gewest Holland en West-Friesland, hij heeft het gewicht in 1589 (het cijfer 89 is op het deksel afgeslagen) geijkt
Het door hem gebruikte merk was het ingesnoerde schild met de naar links gerichte staande Statenleeuw zonder kroon, zwaard en pijlenbundel, zonder initialen en ook zonder dat daaronder een hoofdletter L werd afgeslagen

Lenard of Lenaert van de(r) Gheere (IV), was van 1604-1621 ijk- en justeermeester-generaal van het Troois gewicht van Holland en West- Friesland
De Letter L onder de Franse of Trooise lelie is vermoedelijk in 1612 door Lenard of Lenaert van de(r) Gheere (IV) onder de Franse of Trooise lelie afgeslagen toen hij de Zeeuwse Dormant in opdracht van de Staten van Zeeland justeerde naar de Oude (Hollandse) Dormant uit 1554
Bijzonderheden
Andere woorden voor Dormant zijn; standaardgewicht, standaard, slaper of patroon
Het sluitgewicht is niet compleet, het sluitertje ontbreekt
In 1612 werd het gewicht in opdracht van de Staten van Zeeland door Lenard van de Gheere (IV) gejusteerd naar de Oude (Hollandse) Dormant uit 1554
Op de bovenkant van het fraai bewerkte foedraal, gemaakt van segrijn of roggenleer c.q. leer gemaakt van roggenhuid, staat de volgende tekst;
GEIVSTEERDEN / MVNT-DORMĀT / BERVSTENDE TER /
REKENCAMER VAN / ZEELANT - ALDAER /
OVERGELEVERT DEN / VII SEPTEMBRIS / XVI. XII.
Segrijn werd in Europa pas in de 17e eeuw regelmatig toegepast
In de 17e en de 18e eeuw werd de term segrijn gebruikt voor roggenleer, een leersoort dat gekenmerkt wordt door kleine ronde kalkachtige verdikkingen
Inventarisnummer
1994.0875 / Collectie Geldmuseum Utrecht / per 01-01-2014 DNB Amsterdam
Foto's
Ton Lansdaal